Warme dagen en een enthousiaste hond aan de waterkant. Het lijkt een perfecte combinatie. Zwemmen met je hond is niet alleen een fijne manier om af te koelen, maar ook een gezonde vorm van beweging. Toch is veilig zwemmen met je hond niet altijd vanzelfsprekend. Niet iedere hond is een geboren zwemmer en vanaf juni ligt er bovendien een gevaar op de loer waar veel baasjes zich onvoldoende bewust van zijn: blauwalg. Voordat je je hond enthousiast het water in laat rennen, is het belangrijk om te weten welke risico’s er zijn en hoe je ongelukken kunt voorkomen.
Kan elke hond zwemmen?
Veel mensen denken dat iedere hond automatisch kan zwemmen. Dat is een hardnekkig misverstand. Hoewel de meeste honden instinctief peddelbewegingen maken wanneer ze in het water terechtkomen, betekent dat niet dat ze ook goed kunnen zwemmen of zich prettig voelen in het water.
- Rassen die doorgaans goed zwemmen: Labrador Retriever, Golden Retriever, Portugese Waterhond, Newfoundlander, Ierse Setter, Weimaraner
- Rassen die moeite hebben met zwemmen: Bulldogs, Mopshonden, Dachshunden en andere kortbenige of kortsnuiige rassen. Hun lichaamsbouw maakt zwemmen zwaar of onmogelijk. Een reddingsvest is voor deze rassen noodzakelijk als ze in diep water gaan.
Basisregel: Dwing je hond nooit het water in. Een hond die bang is voor water en er ingegooid wordt, raakt gestresst en kan in paniek raken. Laat het contact met water altijd positief verlopen: modderige oever, ondiepe gedeelten, eigen tempo.
Blauwalg bij honden: een onderschat gevaar
Vanaf juni neemt de kans op blauwalg in Nederlandse zwemplassen en vijvers toe. Ondanks de naam is blauwalg geen alg, maar een bacterie: cyanobacteriën. Deze bacteriën gedijen uitstekend in warm, stilstaand en voedselrijk water, precies de omstandigheden die in de zomer vaak voorkomen. Voor honden vormt blauwalg een veel groter risico dan voor mensen. Tijdens het zwemmen drinken honden vaak water en na afloop likken ze hun natte vacht af. Hierdoor kunnen zij relatief grote hoeveelheden gifstoffen binnenkrijgen. De toxines die blauwalg produceert kunnen ernstige gezondheidsproblemen veroorzaken en in sommige gevallen zelfs levensbedreigend zijn.
Symptomen van blauwalgvergiftiging bij honden:
- Braken en diarree (soms met bloed)
- Extreme slaperigheid of juist agitatie
- Stuipen of spiertrillingen
- Gele oogwiten (leverfalen)
Symptomen kunnen binnen 15 minuten tot enkele uren optreden. Bij vermoedens van vergiftiging: direct naar de dierenarts.
Hoe herken je blauwalg?
Blauwalg is niet altijd direct zichtbaar, maar er zijn een aantal kenmerken waaraan je een besmette zwemplek kunt herkennen.
| Signaal | Wat je ziet |
|---|---|
| Kleur | Groen, blauwgroen, of turquoise drijflagen op het water |
| Geur | Muf, aards, soms algenachtig |
| Textuur | Drijvende korsten of “verfresten” aan het wateroppervlak |
| Locatie | Stilstaand water (meren, sloten, vijvers), vaak aan de windkant opgehoopt |
Als je twijfelt: ga er niet in. Er bestaan apps (zoals de Waterplassen app van het RIVM) waarmee je actuele blauwalgmeldingen in Nederland kunt bekijken.
Veilig zwemmen met je hond: 5 praktische tips
Met een paar eenvoudige voorzorgsmaatregelen verklein je de kans op problemen aanzienlijk.
1. Controleer vooraf de waterkwaliteit
Bekijk voordat je vertrekt of er waarschuwingen zijn voor blauwalg of andere verontreinigingen. Het RIVM en provincies publiceren gedurende het zwemseizoen regelmatig updates over de kwaliteit van zwemwater. Op deze website kan je betrouwbare informatie vinden over de waterkwaliteit
2. Voorkom dat je hond zwemwater drinkt
Tijdens het spelen en zwemmen krijgen honden vaak ongemerkt water binnen. Probeer dit zoveel mogelijk te beperken door altijd vers drinkwater mee te nemen.
3. Spoel je hond af na het zwemmen
Spoel de vacht na afloop af met schoon water. Zo verwijder je eventuele bacteriën, algen en andere stoffen die op de huid of vacht zijn achtergebleven.
4. Houd rekening met stroming
Niet alleen stilstaand water kan risico’s opleveren. In rivieren en kanalen kan een sterke stroming zelfs ervaren zwemmers verrassen. Laat je hond daarom nooit onbeheerd het water in gaan.
5. Gebruik een reddingsvest waar nodig
Voor kortbenige, kortsnuitige of onervaren honden kan een goed passend reddingsvest letterlijk van levensbelang zijn. Ook tijdens boottochten of zwemmen in diep water biedt een reddingsvest extra veiligheid.
Genieten van het water begint met voorbereiding
Zwemmen is voor veel honden een heerlijke manier om af te koelen, te bewegen en plezier te maken. Met een beetje voorbereiding en aandacht voor de waterkwaliteit voorkom je de grootste risico’s. Controleer daarom altijd of het zwemwater veilig is, houd je hond goed in de gaten en wees extra alert op de aanwezigheid van blauwalg. Zo blijven zomerse waterpret en veiligheid hand in hand gaan.
